4K TV’s bieden een ongeëvenaarde kijkervaring met vier keer de resolutie van traditionele HD TV’s, waardoor ze de perfecte keuze zijn voor filmliefhebbers, gamers en iedereen die op zoek is naar indrukwekkende beeldkwaliteit en detailniveau.
Wanneer heeft een 4K televisie zin?
Een 4K televisie heeft over het algemeen pas echt veel zin wanneer je een 55″ (140cm) model neemt en niet al te ver van het scherm gaat zitten. Vanaf welke afstand heeft een 4K televisie meerwaarde ten opzichte van lagere resoluties? Zie onderstaande grafiek voor een indicatie.
Wat kost een 4K Televisie?
4K televisies van 55″ (140cm) zijn te vinden vanaf rond de € 500,-. Bekijk de modellen op basis van: populairste, en populairste mét HDR bij Coolblue.
Resolutie Full HD vs 4K Ultra HD
4K Ultra HD televisies
Met goede beoordeling
Waarin verschillen 4K Tv’s?
HDMI 2.1
Wanneer je een televisie zoekt voor optimaal game genot met de nieuwe Xbox Series X of Playstation 5, zoek dan een model met HDMI 2.1 aansluiting. Je kunt dan gebruikmaken van 4K tot 120Hz en variabele framerate aanpassing. Zie ook 4k-uhd.nl/gamen.
Smart TV
Vrijwel alle 4K TV’s komen als smart tv. Zo zijn ze vrijwel allemaal voorzien van verschillende besturingssystemen speciaal gemaakt voor de TV. Hierdoor kun je van allerlei apps gebruiken zoals NPO Start, Youtube en Netflix.
- Tizen (Samsung):
- Apps: Netflix, YouTube (Kids), Spotify, Google Play, Videoland, Plex, Apple TV en Disney+
- Ontbrekende apps: Google Play Music, KODI
- Android (Samsung & Philips)
- Apps: Netflix, YouTube (Kids), Spotify, Google Play, Videoland, Plex, KODI en Disney+ (alleen in Nederland)
- Ontbrekende apps: Apple TV en Skype
- WebOS (LG)
- Apps: Netflix, YouTube (Kids), Spotify, Google Play, Videoland, Plex, KODI, NPO start, Apple TV (voor tv’s vanaf 2019) en Disney+ (alleen in Nederland)
- Ontbrekende apps: NOS, Skype en TuneIn
LED-LCD en OLED
De meeste 4K televisies zijn voorzien van de LED-LCD techniek. Dit is de opvolger van LCD waarbij er in plaats van een backlight gebruikt wordt gemaakt van LED verlichting. Hierdoor wordt de TV energiezuinig en plat.
Het nadeel is dat de pixels niet 100% donker kunnen worden gemaakt, maar er kan wel een hoge helderheid worden behaald.
Bij OLED televisies verlichten pixels zichzelf, waardoor ze ook per pixel uitgezet kunnen worden. Hierdoor ontstaan maximaal donkere pixels met het beste contrast en betere beeldkwaliteit als gevolg. Deze techniek staat al jarenlang bovenaan voor wat betreft contrast kwaliteit.
Toekomst
De nieuwe techniek “Micro LED” biedt een alternatief voor OLED: een eigen led per pixel met bijbehorende contrast voordelen.
Op LCD gebied bieden steeds kleinere dimmingzones (“Mini LED”) ook steeds betere contrast, met daarbij het voordeel van de hoge lichtopbrengst.
Ultra HD & HDR
HDR
‘High Dynamic Range’ is een aanvullende standaard op de 4K resolutie voor beeldkwaliteit. Strikt genomen beschrijft het een groter bereik in helderheid; feller wit en zwartwaarden met meer detail. Zo worden bijvoorbeeld reflecties van de zon in water, of donkere scenes, veel beter weergegeven. Ter ondersteuning van deze hoge dynamische range wordt standaard gebruik gemaakt van een kleurdiepte met meer capaciteit: minimaal 10-bit i.p.v. 8-bit, én op een breder kleurenpalet.
10-bit kleurdiepte
Standaard werd alles opgenomen in 8-bit kleurdiepte. Voor rood, groen en blauw zijn er dan 256 kleurniveau’s mogelijk wat resulteert in de weergave van maximaal 16,8 miljoen kleurniveau’s. Met 10-bit kleurdiepte worden er per kleur 1024 niveaus opgenomen wat resulteert in een totaal van een 1,07 miljard verschillende kleuren. Hierdoor wordt het mogelijk om bij graduele kleurovergangen perfecte gradients weer te geven.
Breder kleurenspectrum
Het kleuren gamut van ‘standard dynamic range’, meestal Rec.709, beschrijft 35,7% van de kleurengevoeligheid van het menselijk oog. HDR wordt gebruikt met Rec.2020 dat maarliefst 75,8% kan behalen.
Ultra HD Premium
Vanwege de verschillende standaarden rondom Ultra HD & HDR is er een label Ultra HD Premium bedacht wat een garantie biedt voor minimale ondersteuning op verschillende aspecten:
- HDR: Minimaal 0,05 – 1.000 ‘nits’ of 0,0005 – 540 ‘nits’ lichtopbrengst.
- Kleurenspectrum: Rec.2020 met minimaal 90% P3.
- Kleurdiepte: Minimaal 10-bit.
- Resolutie: minimaal 3840 x 2160.
Verschillende HDR signalen
Er zijn verschillende beeldsignalen met HDR metadata ondersteuning in gebruik.
Slimme HDR – Dolby Vision IQ & HDR10+ Adaptive
- De nieuwste ontwikkeling is HDR die rekening houdt met het omgevingslicht in je kamer. Met behulp van een lichtsensor in de tv wordt het beeld automatisch helderder gemaakt bij daglicht, of juist subtieler in een donkere thuisbioscoop. Zo blijven details altijd zichtbaar zonder dat je zelf instellingen hoeft te wijzigen.
HDR10
- 10-bit kleurdiepte
- Open standaard
Dolby Vision
- Tot 12-bit kleurdiepte
- Dynamische metadata per scène of frame
- Maximaal 10.000 cd/m2 helderheid
- Licentiekosten, daarom niet in gebruik door alle fabrikanten
HDR10+
- Tot 12-bit kleurdiepte
- Dynamische metadata per scène of frame
- Maximaal 10.000 cd/m2 helderheid
- Royalty free alternatief voor Dolby Vision
HLG (Hybrid Log Gamma)
- Gemaakt voor tv/streaming
- Combineert SDR & HDR beelden in één signaal en kan door SDR en HDR schermen worden weergegeven. Deze backwards compatibiliteit met SDR bestaat omdat de gamma curve pas buiten het normale bereik logaritmisch wordt.
- Het grote nadeel van HLG is dat er daardoor in de donkere scènes geen verschil is met SDR.
- Maximaal 1.000-nit helderheid
Bij Netflix wordt sinds enige tijd alle eigen productie opgenomen in HDR. Inmiddels zijn er ook een flink aantal 4K Blu-ray HDR schijfjes te vinden. Hoewel het bij streamen niet nodig is, moet de tv voor een verbinding met de HDR Blu-ray speler wel beschikken over een HDMI 2.0 aansluiting.
HDR-ready televisies zijn vrijwel altijd te vinden met de 4K resolutie. Deze technieken vullen elkaar aan; de resolutie zorgt voor extra scherpte en de HDR geeft een verdiepingsslag in contrast en kleur. Andersom geldt dit niet: niet alle 4K televisies zijn geschikt om HDR weer te geven.
De precieze standaard voor het HDR label verschilt per techniek. LED-LCD televisies met HDR kunnen een hogere piek felheid halen; LED 1000 nits vs OLED 540 nits. Maar zijn niet zo goed in het bereiken van het hoge contrast van de OLED techniek die dankzij de zeer lage minimale lichtopbrengst; LED 0,05 nits OLED 0,0005 nits ontstaat.
Zie ook:
- KPN – Internet en TV 4K: zenders o.a.: INULTRA 4K, LoveNature 4K, ESPN UHD. Bekijk het huidige aanbod.
